Tax & Legal Highlights for Real Estate – Czerwiec 2022

Spread the love

Tax Highlights

  1. MF planuje zmiany przepisów o CIT, w tym zawieszenie minimalnego CIT i likwidację przepisów dotyczących ukrytej dywidendy
  2. Urzędy właściwe do składania informacji o strukturze właścicielskiej spółek nieruchomościowych – projekty rozporządzeń
  3. Podstawa opodatkowania budowli podatkiem od nieruchomości w przypadku, gdy nie stanowi ona odrębnego przedmiotu amortyzacji
  4. Okoliczności świadczące o profesjonalnym zbywaniu nieruchomości przez osobę fizyczną
  5. Przesłanki uznania oddziału przedsiębiorstwa za ZCP
  6.  Możliwość zaliczenia do KUP wydatków na nabycie udziałów, które są zbywane po wcześniejszym obniżeniu ich wartości nominalnej – wyrok WSA
  7. ATAD3 (Unshell) – Dyrektywa w sprawie nadużywania spółek fasadowych dla celów podatkowych

MF planuje zmiany przepisów o CIT, w tym zawieszenie minimalnego CIT i likwidację przepisów dotyczących ukrytej dywidendy

Ministerstwo Finansów planuje kolejne zmiany w przepisach ustawy o CIT wprowadzonych w ramach Polskiego Ładu w 2022 r. W szczególności, zapowiadane zmiany dotyczą:

  • zawieszenia przepisów dotyczących tzw. nowego minimalnego podatku CIT oraz zmiana formuły jego kalkulacji,
  • likwidacji przepisów o tzw. ukrytej dywidendzie,
  • doprecyzowania i uproszczenia przepisów podatku od przerzuconych dochodów,
  • przepisów dotyczących podatku u źródła (WHT) w zakresie wydłużenia czasu obowiązywania oświadczenia płatnika oraz niektórych obowiązków płatników,
  • doprecyzowania przepisów w zakresie rozliczania kosztów finansowania dłużnego,
  • uproszczenia procedury zwrotu podatku od przychodów z budynków,
  • w zakresie cen transferowych – uproszczenie zasad dotyczących dokumentacji transakcji z rajami podatkowymi i podniesienie stosowanych do nich progów dokumentacyjnych.

Planowane są również zmiany w ustawie o PIT oraz Ordynacji Podatkowej. Założenia projektowanych zmian pojawiły się na stronie Kancelarii Prezesa Rady Ministrów 20 czerwca 2022. Zgodnie z zapowiedziami przedstawicieli Ministerstwa Finansów projekt ustawy zmieniającej jest już gotowy i ma zostać opublikowany do konsultacji jeszcze w czerwcu 2022.

Więcej informacji tutaj.

Urzędy właściwe do składania informacji o strukturze właścicielskiej spółek nieruchomościowych – projekty rozporządzeń

Spółki nieruchomościowe oraz ich wspólnicy (krajowi i zagraniczni) na mocy obowiązujących przepisów są obowiązani do przekazywania fiskusowi informacji o podmiotach mających w nich m.in. co najmniej 5% udziałów lub akcji – w terminie trzech miesięcy od zakończenia roku podatkowego lub obrotowego (przy czym na podstawie rozporządzenia termin ten przedłużono do 30 września 2022 r. w odniesieniu do spółek, których rok podatkowy zakończył się w okresie od 31 grudnia 2021 r. do 31 maja 2022 r.).

Na stronie Rządowego Centrum Legislacji opublikowano projekty rozporządzeń, określających do których urzędów skarbowych trzeba będzie wysyłać wyżej wspomniane informacje.

Spółki nieruchomościowe będą przesłać informacje do:

  • naczelnika urzędu skarbowego właściwego dla spółki nieruchomościowej w sprawach opodatkowania CIT w ostatnim dniu jej roku podatkowego, jeżeli spółka nieruchomościowa jest podatnikiem CIT, albo
  • naczelnika urzędu skarbowego właściwego w sprawach opodatkowania CIT dla adresu siedziby spółki nieruchomościowej ustalonego na ostatni dzień jej roku obrotowego, jeżeli spółka nieruchomościowa nie jest podatnikiem podatku dochodowego,
  • Naczelnika Trzeciego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Radomiu, jeżeli spółka nieruchomościowa nie ma ustalonego odpowiednio na ostatni dzień jej roku podatkowego albo roku obrotowego adresu siedziby na terytorium Polski.

Z kolei wspólnicy spółek nieruchomościowych będą przesyłać informacje:

  • jeżeli są podatnikami PIT – do naczelnika urzędu skarbowego właściwego w sprawach opodatkowania PIT według adresu miejsca zamieszkania, a jeżeli nie mają miejsca zamieszkania na terytorium Polski, to do Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście.
  • jeżeli są podatnikami CIT – do naczelnika urzędu skarbowego właściwego w sprawach opodatkowania CIT według adresu siedziby, a jeżeli nie mają siedziby na terytorium Polski, to do Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w Radomiu.

Podstawa opodatkowania budowli podatkiem od nieruchomości w przypadku, gdy nie stanowi ona odrębnego przedmiotu amortyzacji

Zgodnie z art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 1170) – Jeżeli od budowli lub ich części, o których mowa w ust. 1 pkt 3, nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych – podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa, określona przez podatnika na dzień powstania obowiązku podatkowego.

NSA w wyroku z dniu 16 grudnia 2021 r. (sygn. III FSK 207/21) stwierdził, że powyższy przepis znajduje zastosowanie również wtedy, gdy podatnik dokonuje co prawda odpisów amortyzacyjnych, ale brak jest tożsamości między środkami trwałymi, od których dokonuje się odpisów amortyzacyjnych w podatku dochodowym i budowlami opodatkowanymi podatkiem od nieruchomości.

Z takim brakiem tożsamości będziemy mieli do czynienia np. w przypadku, gdy dana budowla stanowi element amortyzowanego wspólnie zespołu obiektów (w szczególności, gdy jest amortyzowana wspólnie z urządzeniami niestanowiącymi budowli).

Zdaniem NSA, literalne brzmienie przywołanego przepisu prowadzi do wniosku, że w takich przypadkach podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości stanowi wartość rynkowa budowli. Powołany przepis nie pozwala na rekonstruowania wartości budowli lub ich części poprzez operacje rachunkowe uwzględniające wartość początkową środków trwałych mogących wchodzić w skład tych budowli.

Omawiany wyrok znajdziecie Państwo tutaj.

Okoliczności świadczące o profesjonalnym zbywaniu nieruchomości przez osobę fizyczną

W dniu 12 stycznia 2022 r. NSA wydał orzeczenie (sygn. I FSK 846/18), w którym określił przesłanki determinujące opodatkowania VAT dostawy nieruchomości przez osobę fizyczną.

Zdaniem NSA poniższe okoliczności wskazują na fakt, iż prowadzona przez osobę fizyczną działalność mieści się w pojęciu zorganizowanej działalności w obszarze obrotu nieruchomościami:

  1. zakup nieruchomości na współwłasność z zobowiązaniem adaptacji i remontu nabywanego zabytku nieruchomego oraz utrzymania stanu zatrudnienia sześciu pracowników przez 3 lata,
  2. wystąpienie po czterech miesiącach o zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
  3. dokonanie podziału nieruchomości na działki budowlane, udział w nakładach na zagospodarowanie działek, w tym ich zabudowa budynkami mieszkalnymi w stanie surowym otwartym i zamkniętym oraz wydzielanie z ogólnej powierzchni dróg wewnętrznych,
  4. uzbrojenie terenu w media,
  5. poszukiwanie nabywców działek przez zamieszczanie ogłoszeń,
  6. przeznaczenie części dochodów ze sprzedaży na zakup innej nieruchomości celem jej podziału i sprzedaży wydzielonych działek budowlanych.

NSA wskazał przy tym, że to czy dany podmiot działa jako podatnik podatku od towarów i usług (w obszarze obrotu nieruchomościami) wymaga indywidualnej oceny odnoszącej się do okoliczności faktycznych danej sprawy. Każdorazowo należy zatem zbadać, jakie środki angażuje sprzedający w celu sprzedaży gruntu. Innym słowy wymienione wyżej przesłanki nie stanowią bezwzględnie o ewentualnym opodatkowaniu VAT. Stanowią one jednak cenne źródło informacji dla osób fizycznych planujących tego rodzaju transakcje.

Omawiany wyrok znajdziecie Państwo tutaj.

Przesłanki uznania oddziału przedsiębiorstwa za ZCP

W wyroku z dnia 8 czerwca 2022 r.  sygn. II FSK 2537/19, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że samo wyodrębnienie struktury majątkowej na podstawie uchwał zarządu i powołania oddziału spółki, który został zarejestrowany w Krajowym Rejestrze Sądowym nie oznacza, że określona masa majątkowa składająca się z zespołu składników materialnych i niematerialnych oraz zobowiązań została już wyodrębniona organizacyjnie w strukturze przedsiębiorstwa tj. nie oznacza to, że została utworzona zorganizowana część przedsiębiorstwa.

Możliwość zaliczenia do KUP wydatków na nabycie udziałów, które są zbywane po wcześniejszym obniżeniu ich wartości nominalnej – wyrok WSA

W orzeczeniu  z dnia 10 lutego 2022 r., sygn. I SA/Po 552/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wskazał, że skutki podatkowe obniżenia wartości nominalnej udziałów są zbieżne z konsekwencjami częściowego umorzenia udziałów.

W przypadku obniżenia wartości nominalnej udziałów spółki zależnej bez wynagrodzenia, w wyniku częściowego ich umorzenia, część wartości nominalnej tych udziałów ustalonej na dzień ich objęcia przez spółkę, będzie miała wpływ na wysokość dochodu z tytułu częściowego umorzenia tych udziałów (obniżenia ich wartości nominalnej), a tym samym w tej części nie będzie mogła zostać uwzględniona jako koszt uzyskania przychodów w przypadku ich późniejszego zbycia.

Skoro obniżenie wartości nominalnej udziałów nie wiąże się z powstaniem przychodu po stronie spółki, to nie można mówić o kosztach poniesionych w celu jego uzyskania. Ponadto brak jest związku pomiędzy wydatkiem na objęcie lub nabyciem udziałów, a tą częścią wartości nominalnej udziałów, o którą ją obniżono (częściowo umorzono udziały), która nie wygeneruje w tym zakresie przychodu. Wydatki poniesione na nabycie udziałów stają się kosztem uzyskania przychodu jedynie w przypadku, gdy dojdzie do odpłatnego zbycia udziałów. Obniżenie wartości nominalnej udziałów bez wynagrodzenia nie jest formą odpłatnego zbycia, a tym samym w takim zakresie wydatki nie mogą być kosztem uzyskania przychodu.

Na skutek umorzenia części wartości nominalnej udziałów przyszły przychód (w wypadku zbycia udziałów) ulega obniżeniu o wartość umorzoną. W umorzonej wartości przychód bowiem nie powstaje. Tym samym wydatki poniesione na w/w przychód (pierwotną wartość nominalną udziałów), nie będą mogły zostać odliczone w całości, skoro taki przychód również nie powstanie w całości.

Legal Highlights

  1. Prace nad nowelizacją ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko („Ustawa Środowiskowa”) oraz niektórych innych ustaw
  2. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdza, że nie jest możliwe przeniesienie decyzji o legalizacji samowoli budowalnej

Prace nad nowelizacją ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko („Ustawa Środowiskowa”) oraz niektórych innych ustaw

18 maja ukazał się projekt nowelizacji Ustawy Środowiskowej oraz niektórych innych ustaw autorstwa Ministerstwa Klimatu i Środowiska. Zgodnie z uzasadnieniem projektu wprowadzane zmiany mają na celu usprawnienie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz usprawnienie przygotowania i realizacji inwestycji, w szczególności inwestycji liniowych w zakresie inwestycji drogowych, kolejowych, wodnych i przeciwpowodziowych.

Zgodnie z projektem organ wydający decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach będzie musiał, na początkowym etapie postępowania, przeprowadzać analizy zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli został uchwalony. Zapewniono, że regulacja pozytywnie wpłynie na pracę organów uczestniczących w ocenie oddziaływania na środowisko, ponieważ ułatwi analizę przestrzenną położenia inwestycji, lokalizacji siedlisk zwierząt i roślin względem obszarów chronionych oraz weryfikację przedłożonego raportu o odziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Projekt zakłada również usunięcie szeregu wątpliwości interpretacyjnych i praktycznych poprzez doprecyzowanie w Ustawie Środowiskowej takich definicji jak: inwentaryzacja przyrodnicza, zamierzenie budowlane, inwestycja strategiczna, co pozwoli choćby na uniknięcie wątpliwości co do formy i sposobu przedkładania do organów wyników przeprowadzonej inwentaryzacji przyrodniczej. Przewidziano również potwierdzenie tego, o czym stanowi od pewnego czasu orzecznictwo – tj. że postanowienia w sprawie uzgodnień wiążą organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Nowelizacja obejmie także m.in. ustawę z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych („specustawa drogowa”). W odniesieniu do specustawy drogowej projektowane zmiany przewidują m.in. umożliwienie zarządcy drogi wejście na teren cudzej nieruchomości objętej decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach w celu prowadzenia prac przygotowawczych również bez zgody właściciela lub użytkownika wieczystego, a za zezwoleniem na wejście na jej teren wydanym przez wojewodę albo starostę oraz w związku z tym ustalenie zasad przywracania do poprzedniego stanu oraz odszkodowań za szkody.

Projekt jest obecnie na etapie konsultacji społecznych.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdza, że nie jest możliwe przeniesienie decyzji o legalizacji samowoli budowalnej

Od pewnego czasu na stronie Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego publikowane są interpretacje przepisów prawnych Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego („GINB”) w ramach cyklu „ciekawe interpretacje”. W jednej z ostatnich publikacji GINB wypowiedział się w sprawie możliwości przeniesienia decyzji o legalizacji samowoli budowlanej w trybie art. 40 ustawy Prawo budowlane („Ustawa”).

Zgodnie z interpretacją GINB decyzja o legalizacji samowoli budowlanej, o której mowa w art. 49 ust. 4 Ustawy nie została wymieniona w art. 40 Ustawy (dot. przeniesienia decyzji o pozwoleniu na budowę i decyzji o wznowieniu robót budowlanych na rzecz innego podmiotu), a ten stanowi katalog zamknięty, a zatem nie można domniemywać, że przedmiotem przeniesienia w trybie art. 40 Ustawy może być decyzja wydana na podstawie art. 49 ust. 4 Ustawy. GINB wskazał, że skoro organ nadzoru budowlanego nie ma podstawy prawnej do wydania decyzji o przeniesieniu decyzji o legalizacji na inny podmiot, to na podstawie aktualnych przepisów Utawy przeniesienie takiej decyzji nie jest możliwe – GINB odniósł się w tym zakresie do zasady praworządności, wynikającej z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz z art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.

W interpretacji odwołano się również do argumentu praktycznego – takim ma być określenie przez ustawodawcę wzorów wniosków o przeniesienie decyzji jedynie w odniesieniu do decyzji o pozwoleniu na budowę i decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych.

W konsekwencji GINB stwierdza, że w przypadku gdy po wydaniu decyzji o legalizacji jakiś podmiot nabył nieruchomość zabudowaną samowolą budowlaną, dla której nie wydano jeszcze pozwolenia na użytkowanie, to nabywca samowoli, który nie był adresatem decyzji, nie będzie mógł takiego pozwolenia uzyskać. Wniosek w tym zakresie może bowiem złożyć jedynie adresat tej decyzji.

Interpretacja ta spotkała się z falą krytyki ze strony praktyków. Podnoszą oni przede wszystkim, że decyzja wskazana w art. 51 ust. 4 Ustawy (decyzja o zezwoleniu na wznowienie robót budowlanych wykonanych niezgodnie z przepisami) ma analogiczne skutki jak decyzja legalizacyjna wydawana na podstawie art. 49 ust. 4 Ustawy, z czego ta pierwsza jest w świetle art. 40 Ustawy przenoszalna, zaś ta druga – według interpretacji GINB – nie. Praktycy zauważają również, że osoba inwestora może ulegać i często ulega zmianom na poszczególnych etapach procesu inwestycyjnego, W związku z tym wydaje się, że sytuacja, w której jeden podmiot zalegalizowałby obiekt budowlany, a inny podmiot (np. nabywca działki) wystąpiłby o pozwolenie na użytkowanie nie wydaje się w świetle praktyki ominięciem prawa.